Hiponatremiya
Giriş
Hiponatremiya, əsasən, maye balansının pozulması nəticəsində yaranır. Məsələn, ADH hormonunun miqdarının artması ümumilikdə qanın su hissəsinin nisbətini artırır ki, bu da natriumun “durulmasına” səbəb olur. Daha az hallarda isə həqiqi natrium itkisi müşahidə olunur (məsələn, diuretiklərin istifadəsi, diareya, qusma).
Etiologiya
- Hipervolemik forma:
- Natrium itkisi olmadan durulma effekti - orqanizmdə suyun miqdarının artması:
- Ürək çatışmazlığı , xroniki böyrək çatışmazlığı , qaraciyər sirrozu
- Xroniki alkoqolizm, psixogen polidipsiya
- Natrium itkisi olmadan durulma effekti - orqanizmdə suyun miqdarının artması:
- Hipovolemik forma:
- Həqiqi natrium itkisi:
- Böyrək mənşəli: diuretiklərin istifadəsi, adrenokortikal çatışmazlıq
- Qeyri-böyrək mənşəli: qusma, diareya, pankreatit
- Həqiqi natrium itkisi:
- Normovolemik forma:
- ADH təsiri nəticəsində:
Simptomlar
- Hiponatremiya, əsasən, nevroloji simptomlarla özünü büruzə verir:
- Ürəkbulanma, baş ağrısı
- Ağır hallarda: epileptik tutma , koma
Diaqnostika
- Anamnez və fiziki müayinə:
- Dərman istifadəsi (diuretiklər)
- Hipervolemiya əlamətləri (ödem)
- Laborator müayinə:
- Plazmada natrium konsentrasiyası <135 mmol/l
- Sidiyin osmolyarlığı və natrium konsentrasiyası
Müalicə
Ümumi prinsiplər:
- Plazmada natrium konsentrasiyası <120 mmol/l olduqda intensiv terapiya
- Hiponatremiya tədricən düzəldilməlidir: 24 saat ərzində 6–8 mmol/l-dən çox artırılmamalıdır
Hiponatremiyanın sürətli korreksiyası pontin mielinoliz riskini artırır. |
- Hipovolemik forma:
- İzoton NaCl məhlulu
- Normovolemik forma:
- Su qəbulunun məhdudlaşdırılması
- Hipervolemik forma:
- Diuretik istifadəsi və su qəbulunun məhdudlaşdırılması